Oorontsteking is een veelvoorkomend  probleem bij de hond en in mindere mate bij de kat. Uw huisdier heeft er vaak erg veel last van. De dieren schudden met hun kop, krabben aan het oor, ze houden hun kop scheef en piepen soms van de pijn. Vaak is de oorschelp vies en rood van het velen krabben. Maar meestal zit het grootste probleem in de inwendige gehoorgang: deze is rood, vies, warm en geeft meestal een typische geur. Wat zich daar afspeelt is zo met het blote oog niet zichtbaar.

Vaak wordt er telefonisch of aan de balie gevraagd naar een oorzalf met antibiotica. Omdat er aan de buitenkant niet te zien is wat er precies in het oor speelt, kunnen we deze niet zomaar meegeven. Hiervoor zullen we het dier eerst moeten onderzoeken. Bepalen van de oorzaak en instellen van de juiste therapie is belangrijk om op termijn chronische klachten en resistentie (ongevoeligheid) voor antibiotica te voorkomen. Een oorcleaner kan wel al ingezet worden.

Alle rassen kunnen last hebben van een oorontsteking, maar zeker bij de hond komt het bij bepaalde rassen vaker voor. Met name spaniëls, herders en alle Retrievers zijn erg gevoelig.

Bij spaniëls is de gehoorgang vaak aangeboren al wat nauwer en de afhangende oren met veel haar zorgen er voor dat er weinig zuurstof en verse lucht in de oren komt.

Hoe stellen we de diagnose:

Het dier vertoont typische symptomen en met een otoscoop kan de inwendige gehoorgang goed bekeken worden. Hierbij wordt gelet op de wijdte van de gehoorgang, kleur van het slijmvlies, hoeveelheid oorsmeer, vreemde voorwerpen, gezwelletjes/poliepen in de gehoorgang en beestjes (met name de oormijt).

Soms zijn de oren zo vies dat ze eerst met een oorcleaner of warm water goed schoongemaakt moeten worden voordat we goed in het oor kunnen kijken. Goede inspectie van de gehoorgang met een otoscoop is belangrijk voor het bepalen van de juiste therapie, zonder otoscoop is de inwendige gehoorgang niet te beoordelen.

De belangrijkste oorzaken voor een oorontsteking :

1.      Bacteriën: dit kan een over groei van normale huid bacteriën zijn of er kan sprake zijn van een bacterie die normaal niet in het oor gevonden word. Dit zien we vaker bij honden die veel zwemmen of bij dieren waarbij door andere dieren in huis veel in het oor gelikt word

2.      Oormijt: dit word met name gezien bij jonge honden en katten

3.      Gras aar: in de zomerperiode zien we regelmatig stukjes gras in de gehoorgang

4.      Allergieën: bij dieren die een allergie hebben doen de oren vaak mee. De gehoorgang is eigenlijk een stukje "opgesloten" huid. Bacteriën en gisten in het oor kunnen de ontsteking verergeren.

5.      Poliepen: dit zijn vaak gesteelde weefselwoekeringen die zich onder andere in de gehoorgang kunnen bevinden, ze geven irritatie en daardoor een oorontsteking.

Op tijd behandelen is erg belangrijk, omdat door elke ontsteking de wand van de gehoorgang dikker kan worden. Uiteindelijk wordt de gehoorgang dus steeds nauwer, waardoor er makkelijker een ontsteking kan ontstaan. Oorsmeer hoopt dan in de diepte op en het wordt moeilijk om dit er goed uit te krijgen.

 Behandeling van de oorontsteking:

1.      Schoonmaken van de gehoorgang: bevind zich veel oorsmeer of andere rommel in de gehoorgang dan moet dit eerst verwijderd worden zodat de oorzalf goed zijn werk kan doen. Schoonmaken word al op de praktijk gedaan of anders krijgt u voor enkele dagen een oor cleaner mee naar huis voordat met de antibiotica zalf gestart gaat worden. In sommige gevallen is het nodig om de oren uit te spoelen, bij de meeste dieren kan dit wakker maar soms vinden ze het zo vervelend/ doet het zoveel pijn dat dit onder een roesje moet gebeuren.

2.      Behandeling met oorzalf. In deze zalf zit een ontstekingsremmer (de oorpijn voor het dier zal snel afnemen) en antibiotica. Op de praktijk zullen we voordoen hoe deze zalf toegediend moet worden. Het is belangrijk om de inwendige gehoorgang goed te zalven, word de zalf niet goed toegediend dan word namelijk alleen de oorschelp behandeld. Het aantal keer per dag dat gezalfd moet worden hangt af van het type oorzalf. De dierenarts zal op de sticker altijd het voor uw dier juiste behandelschema aangeven. Afbouwen met de zalf is ook erg belangrijk, ineens stoppen geeft een toename van de oorsmeer productie.

3.      Controle: een van de belangrijkste dingen bij het behandelen van een oorontsteking. Na enkele dagen heeft het dier meestal klinisch geen klachten meer door de ontstekingsremmer in de zalf, de inwendige gehoorgang is echter nog niet genezen. Wanneer de behandeling te vroeg gestopt word komen de problemen vaak snel terug. daarnaast wennen de bacteriën aan de antibiotica waardoor deze later mogelijk niet meer werkt.

4.      Bacteriekweek: Afhankelijk van de oorinspectie zal de dierenarts bepalen of dit nodig is. Is er vaker sprake van oorontsteking, is er een purulente oorontsteking of is er sprake van onvoldoende reactie op de ingestelde therapie dan zal er vaak voor starten met een oorzalf een monster afgenomen worden voor bacteriekweek. Omdat we enkele dagen op de uitslag moeten wachten starten we dan wel vast met een behandeling. De uitslag van de bacteriekweek kan er toe lijden dat we overstappen op een oorzalf met een andere antibiotica (enkele zalven mogen we alleen gebruiken als een bacterie kweek aantoont dat de antibiotica ook echt gaat werken dit om resistentie (ongevoeligheid)  ontwikkeling te voorkomen). Ook kan er uit deze kweek komen dat er helemaal geen bacteriën (meer) zijn en alleen een ontstekingsremmende zalf ingezet hoeft te worden.

Chronische oorontsteking

Wanneer de ontsteking ondanks een  goede behandeling (juiste zalf, juiste toediening,controle van het oor voor stoppen therapie) steeds terug komt dan is het nodig om verder te kijken. Soms moeten de oren meerdere keren goed uitgespoeld worden op de praktijk zodat de oorzalf beter zijn werk kan doen, allergieën als onderliggende oorzaak van de steeds terugkerende ontsteking  moeten uit gesloten worden, en we  zullen eerder een bacteriekweek inzetten om te kijken met welke zalf we moeten gaan behandelen.

Bij hele heftige ontstekingen is soms alleen lokaal oorzalf niet voldoende, dan moet er soms ook een antibioticakuur en ontstekingsremmer gegeven worden om het probleem ook van binnenuit aan te pakken.

Behandelen van een chronische oor ontsteking gaat vaak enkele weken/maanden duren en kan voor zowel baasje als dier erg frustrerend zijn.

Complicaties

Complicaties die op kunnen treden zijn onder andere het “bloedoor”, door het vele flapperen met de oren ontstaat er een flinke bloeduitstorting in het oor, deze kan behoorlijk pijnlijk zijn. Zo’n bloeduitstorting moet eerst even tot rust komen, tien dagen na het ontstaan kan hij leeggezogen worden, enkele dagen een kopverband moet er dan voor zorgen dat het door geven van tegendruk niet opnieuw volloopt. Soms is operatief openen en dichthechten nodig omdat het bloedoor steeds opnieuw blijft vullen. Als er geen behandeling wordt ingesteld kan door kraakbeenirritatie een schrompeloor ontstaan op het moment dat het lichaam de bloeduitstorting zelf op gaat ruimen, dit kan behoorlijk pijnlijk blijven.

Een andere complicatie die we af en toe zien, is dat de ontsteking doorslaat naar het middenoor. Het dier kan er dan erg ziek van zijn. Vaak lopen ze met de kop erg scheef, lopen rondjes, vallen soms om, en de ogen kunnen raar bewegen. Dit komt omdat het evenwichtsorgaan wat ook in het middenoor ligt aangetast wordt. In zo’n geval moet de ontsteking meteen fors aangepakt worden, en zal er een langdurige antibiotica kuur voorgeschreven worden.